Close

20 sierpnia 2017

Stosowanie prawa do zwrotu nadwyżki VAT w UE

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) wydał orzeczenie wyjaśniając kwestię regulacji prawnej prawa do zwrotu nadwyżki VAT.

Wniosek do TSUE został złożony przez węgierski sąd administracyjny i pracy w trybie pytania prejudycjalnego. Sprawa dotyczyła przedsiębiorstwa, które złożyło wniosek o zwrot nadwyżki VAT (około 12,4 mln EUR) tytułem VAT naliczonego za wrzesień 2011 r. W następstwie organ podatkowy wszczął postępowanie kontrolne dotyczące prawidłowości wniosku.

W trakcie postępowania organ podatkowy nałożył na firmę trzy grzywny z powodu opóźnień w przekazywaniu niektórych informacji, co jego zdaniem utrudniło i wydłużyło przebieg postępowania. Następnie organ podatkowy zwrócił firmie około 5,9 mln EUR tytułem częściowego zwrotu nadwyżki VAT. W związku z przekroczeniem terminu na zwrot przedsiębiorstwo zażądało zapłaty ok. 1,3 mln EUR tytułem odsetek za zwłokę.

Organ podatkowy odmówił wypłaty odsetek, uzasadniając, że zgodnie z przepisami krajowymi termin zwrotu nadwyżki VAT i ewentualne odsetki należy obliczać od daty przekazania protokołu pokontrolnego. Ponadto kontrola przedłużyła się z winy przedsiębiorcy z powodu opóźnień w przekazywaniu informacji.

Firma wniosła skargę do sądu twierdząc, że przepisy krajowe są sprzeczne z prawem Unii, w szczególności z zasadami proporcjonalności, pewności prawa i neutralności podatkowej. Przedsiębiorstwo w uzasadnieniu skargi argumentowało, że organ podatkowy w pierwszych tygodniach kontroli wymagał przekazania znacznych ilości danych wyznaczając tylko trzy dni robocze na ich dostarczenie, a cała kontrola trwała ponad dwa lata.

Trybunał w wyroku stwierdził, że nawet jeśli dyrektywa VAT nie przewiduje ani obowiązku zapłaty odsetek od nadwyżki VAT do zwrotu, ani dnia, od którego takie odsetki są należne, to sytuacja ta nie pozwala sama w sobie na stwierdzenie, że przepis ten należy rozumieć, iż ustalone przez państwa członkowskie warunki w celu dokonania zwrotu VAT są zwolnione z wszelkiej kontroli w świetle prawa UE.

Ponadto, nawet jeśli termin zwrotu nadwyżki VAT może zostać przeniesiony na datę przekazania protokołu kontroli, to pod warunkiem, że procedura ta nie skutkuje przedłużeniem owego terminu ponad to, co konieczne, aby zakończyć procedurę. W konsekwencji w przedmiotowej sprawie należy ocenić jaką część czasu trwania kontroli podatkowej można przypisać zachowaniu podatnika, który utrudniał postępowanie kontrolne, a jaka część postępowania kontrolnego wynika z opieszałości organu podatkowego. Jak wskazują normy prawa UE zwrot nadwyżki VAT powinien nastąpić w rozsądnym terminie, a jeśli nie ma to miejsca, straty finansowe powstałe w ten sposób na szkodę podatnika powinny zostać zrekompensowane poprzez zapłatę odsetek za zwłokę.

Warto przypomnieć, że – zgodnie z prawem UE – sądy krajowe stosując prawo wewnętrzne, są zobowiązane tak dalece, jak to możliwe, dokonywać jego wykładni w świetle brzmienia i celu mającej zastosowanie dyrektywy UE, aby osiągnąć przewidziany w niej rezultat.

(dm)

Źródło: wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 6 lipca 2017 r. (C-254/16).

Po angielsku: 

Exercise of the right of the VAT deduction